BÖLGESEL POLİTİKA

Bölgesel Politika, AB’nin bölgeleri arasındaki yapısal eşitsizlikleri azaltmayı, AB genelinde dengeli bir büyümeyi desteklemeyi ve herkes için fırsat eşitliğinin sağlanmasını amaçlamaktadır. Dayanışma ile ekonomik ve sosyal uyum kavramları temelinde, pratikte bunların Yapısal Fonlar ve Uyum Fonu kapsamındaki mali desteklerle sağlanması hedeflenmektedir. 2007-2013 döneminde 348 milyar avro tutarında bütçe ile, Bölgesel Politika AB bütçesinden en fazla pay alan ikinci kalem olmuştur. Ekonomik ve sosyal uyum sağlanması hedefi 1986 yılında Tek Avrupa Senedi ile dâhil edilmiş ve bu politika alanı AT Antlaşmaları’nda ve daha sonra Maastricht Antlaşması’nda ele alınmıştır.

Bölgesel Politika, her bölgenin tüm potansiyelini ortaya çıkarması; bölgesel düzeyde yüksek büyüme potansiyeline sahip ve AB için katma değer yaratabilecek bölgelere yatırım yapılması ile rekabet gücünün ve istihdamın artırılması ve AB’ye 2004 itibarıyla üye olan ülkelerdeki yaşam standartlarının bir an önce AB ortalamasına çıkartılması amaçlanmaktadır.

Bölgesel farklılıklar ve eşitsizliklerin sebepleri çok çeşitli olabilir. Bunlardan bazıları; coğrafi ya da nüfus kaynaklı engeller, sosyal ve ekonomik değişmeler ve daha önceki merkezi planlı ekonomik stratejilerin olumsuz etkileri olarak sıralanabilir. Bu olumsuzluklar etkisini sosyal yoksunluk, düşük eğitim kalitesi, yüksek işsizlik düzeyi, yetersiz altyapı gibi alanlarda göstermektedir.

Bölgelerde erişilebilirliğinin ve hizmet kalitesinin artırılması ve doğa zenginliklerinin korunması ile yatırımcılar için daha çekici hale getirilmesi; inovasyon, girişimcilik ve bilgi ekonomisinin teşvik edilmesi ile bölgelerin güçlü yanlarından daha fazla yarar elde etmelerinin sağlanması; beyin göçünün önlenmesi, beşeri sermayeye yatırım ile daha fazla ve daha iyi istihdam yaratılması yoluyla Bölgesel politikanın ayrıca AB’de büyüme ve isithdamın artırılması gündemine destek vermesi amaçlanmaktadır.

2007-2013 döneminde AB bütçesinin üçte biri yani 348 milyar avro Bölgesel Politika için ayrılmıştı. Bu kapsamda Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu (European Regional Development Fund – ERDF), genel altyapı, yenilikçilik ve yatırım; Avrupa Sosyal Fonu (European Social Fund - ESF), mesleki eğitim, iş bulma yardımı ve istihdam yaratma; Uyum Fonu, çevre ve ulaşım altyapısı projeleri ve yenilenebilir enerji için kullanılmıştı. 2014-2020 mali dönemi için ise, Bölgesel Politika’ya AB bütçesinden 351,8 milyar avro ayrılmıştır.

Avrupa 2020 Stratejisi’nin bölgesel politika hedefleri kapsamında; AB’nin tüm bölgelerini kapsamına almaktadır. Orta ve Doğu Avrupa’da bulunan Üye Devletler'deki bölgeler ve özel kalkınma ihtiyacına sahip diğer bölgelerde daha fazla çaba gösterilmektedir. Krizin etkilerinin bertaraf edilmesini ve mali desteğe daha hızlı erişimi amaçlayan Bölgesel Politika, küçük ve orta çaplı işletmelerin güçlendirilmesi ile araştırma ve inovasyonun desteklenmesine odaklanmaktadır.

2014-2020 mali döneminde de akıllı, sürdürülebilir ve katılımcı bir büyümeyi öngören Avrupa 2020 Stratejisi’nin uygulanması temel hedef olarak öne çıktığından, bu dönem içerisinde; Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu, Avrupa Sosyal Fonu, ve Uyum Foru kapsamında; istihdam, araştırma ve geliştirme, iklim değişimi ve çevre, eğitim, yoksulluk ve sosyal dışlanma konularına yoğunluk verileceği bilinmektedir.

Bu dönem içerisinde öne çıkan politika alanları ve sektör dağılımına bakıldığında, bölgesel ve yerel aktörlerin, Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu, Avrupa Sosyal Fonu ve Uyum Fonu’ndan ağırlıklı olarak Rekabetçilik ve Yenilik, eğitim, İstihdam ve Sosyal Politikalar, Tarım ve Kırsal Kalkınma ile Sınır Ötesi ve Bölgesel İşbirliği alanlarında faydalanabilecekleri görülmektedir.

Daha detaylı bilgi için,

İKV Yayın No: 247, "Sorularla AB Politikaları ve Türkiye: Bölgesel Politika" (2011) 
 

 

E-Bülten Kayıt

İKV KURUCU VE MÜTTEVELLİ KURUMLARI

© 2017 İKV Bütün Hakları Saklıdır.
Designed By: OrBiT